• Pertian
  • English
  • Arabic
تبریز-کوی استانداری-20متری سپهر-پلاک10-کارخانه سازه فضایی آسمان گستر
شناخت رفتارهای سازه ای وضع موجود بناهای تاریخی یزد


شناخت رفتارهای سازه ای وضع موجود بناهای تاریخی یزد

بناهای تاریخی در یزد به طور عمده دارای سازه فشاری خشتی و در بعضی جاها ترکیب با سازه فشاری آجری هستند در بخش تزئینات بناها در قالب مقرنس ها یا کاربندی های غیر باربر یا سقف های با پوشش دوم که سطح زیرین تخت می باشد ، سازه(از جنس الیاف طبیعی) و چوب ، کار را تکمیل می کنند به این ترتیب مواجهه با سازه اینگونه بناها به صورت دیواره ای باربر خشتی یا آجری و سقف های گهواره خشتی یا آجری یا گنبدهایی از این دست خواهد بود همچنین در بعضی موارد خانه های تاریخی از چوب به عنوان ستون های باربر در قسمت های محدودی از بنا استفاده شده است مضاف بر آن از چوب در سازه بادگیرها و بعضی گنبدها حتما استفاده می شده است.

 

بر اساس منطق محاسبه نیروی زلزله , هر چه وزن سازه کاهش یابد ، سازه بیشتر در برابر نیروه ای جانبی از جمله زلزله مقاومت می کند در سازه های فشاری خشتی یزد ، قاعده هرم وزنی به طور ضمنی رعایت می شده است به این ترتیب که از پی به سمت پشت بام ، اندازه مقطع عرضی ستونها و دیوارهای باربر به تدریج کاهش می یابد و بنا سبک می شود همچنین از نحوه خشت چینی صندوقی و توخالی و سبک کردن مقطع عرضی الیه های باربر ستونها و دیوارها در بالاترین قسمت های بناها بیشتر استفاده می شود به این ترتیب وزن سازه از پایین به بالا کاهش می یابد با این شناخت اگر ضرورت داشته باشد.

 

سازه ای به صورت الحاقی به چنان سازه های فشاری خشتی افزوده گردد می بایست از قاعده هرم وزنی تبعیت کند پس اگر به ضرورت ، باری بر سازه فشاری الحاق گردد بهتر است به حداقل ممکن برسد و در دسته سازه های سبک قرار گیرد.

 

در بعضی فصول سال در چند روز محدود ، وزش بادهای فصلی را در یزد شاهد هستیم که وزن سازه می بایست حد خود را با کنترل این موضوع تنظیم نماید به این ترتیب که در محل تکیه گاهها می بایست سنگینی و گیرش لازم فراهم شود تا سازه سبک بر اثر نیروی باد از جا کنده نشود لازم به ذکر است شدت بادها مثل بادهای منطقه سیستان یا آذربایجان نیست

 

*استعداد سنجی مصالح برای استفاده در سازه الحاقی

 

 

برای تقرب به سازه سبک الحاقی، گزینه های مختلفی مطرح می شوند:

- ممکن است سازه های پوسته ای بسیار سبک بتونی پیشنهاد داده شوند اما به دلیل هدفی که مبنی بر رجحان انتخاب مصالح طبیعی است گزینه های بتون و آهن کنار می روند از سوی دیگر بهتر است به منظور مجزا نمودن رفتار سازه الحاقی از سازه موجود برای سازه جدید از پی شروع کرد این خود دخل و تصرف زیادی را بر بنای تاریخی تحمیل می کند لذا گزینه بتون و آهن به دالیل متعدد برای پژوهش حاضر مقبول نیستند.

 

 

 -بر اساس این منطق که علاوه بر سبکی ، سازگاری با زمینه طراحی نیز مد نظر قرار بگیرد گزینه ها به سمت مصالحی که در این بوم از نظر اقلیمی و فرهنگی پاسخگوست حرکت کرد گزینه هایی همچون انواع پروفیل های آلومینیوم به دلیل سبکی و قابلیت خم شدن و شکل پذیری و یا لوله های انعطاف پذیر آلومینیومی با روکش پالستیک می توانند مطرح شوند که به لحاظ طبیعی نبودن رجحان نمی یابند از سوی دیگر , انتخاب آنها هزینه های زیادی را نیز به پروژه تحمیل می کنند

 از آنجا که تمامی بازشوهایی که در ارسی ها و در-پنجره ها در یزد از چوب می باشند ،چوب مصالح مناسبی است.